वाढवण बंदर प्रकल्पाविरोधात मुंबईत २३ मार्चला विराट मोर्चा – मच्छीमार, शेतकरी, आदिवासींचा एकत्रित लढा उभारणार

✍️दिव्य भारत बीएसएम न्यूज | रविवार : २२ मार्च २०२६
डहाणू ,प्रतिनिधी – संजय बहादुरे (बोईसर):-विकासाच्या नावाखाली राबविण्यात येणाऱ्या विविध बंदर व औद्योगिक प्रकल्पांविरोधात राज्यभरातील मच्छीमार, शेतकरी, आदिवासी आणि सामाजिक संघटना आता एकत्र येत मोठा लढा उभारण्याच्या तयारीत आहेत. वाढवण बंदर प्रकल्पासह इतर विनाशकारी प्रकल्पांच्या विरोधात २३ मार्च रोजी मुंबईत भव्य मोर्चाचे आयोजन करण्यात आले आहे.हा मोर्चा गिरगाव चौपाटी येथून सकाळी १० वाजता सुरू होऊन आजाद मैदान येथे समाप्त होणार असून, हजारोंच्या संख्येने विविध घटक यात सहभागी होणार असल्याची माहिती आयोजकांनी दिली आहे.
🔴 मोर्चाचा उद्देश
या मोर्चामागील प्रमुख उद्देश म्हणजे –
- वाढवण बंदर प्रकल्प रद्द करणे
- स्थानिकांच्या हक्कांचे संरक्षण करणे
- पर्यावरणीय हानी थांबवणे
- पारंपरिक व्यवसाय व उपजीविका वाचवणे
आयोजकांचे म्हणणे आहे की,
“विकासाच्या नावाखाली चालणारे प्रकल्प हे प्रत्यक्षात स्थानिक जनतेच्या हक्कांवर गदा आणणारे आहेत.”
🔴 कोणकोण सहभागी होणार?
या मोर्चात विविध स्तरातील लोक मोठ्या प्रमाणावर सहभागी होणार आहेत –
- मच्छीमार समुदाय
- शेतकरी व बागायतदार
- आदिवासी बांधव
- कामगार संघटना
- पर्यावरणप्रेमी व सामाजिक कार्यकर्ते

विशेषतः ठाणे व पालघर जिल्ह्यातील मच्छीमार संघटना मोठ्या संख्येने सहभागी होणार आहेत.
🔴 विरोधाचा मुख्य मुद्दा – वाढवण बंदर
वाढवण बंदर प्रकल्प हा या आंदोलनाचा केंद्रबिंदू आहे.
या प्रकल्पांतर्गत –
- समुद्रात मोठ्या प्रमाणावर भराव टाकण्यात येणार आहे
- मच्छीमारांच्या पारंपरिक मासेमारी क्षेत्रांवर परिणाम होणार आहे
- समुद्री जैवविविधतेला धोका निर्माण होणार आहे
मच्छीमारांचा आरोप आहे की,
“हा प्रकल्प आमच्या उपजीविकेवर थेट घाला घालणारा आहे.”
🔴 इतर प्रकल्पांनाही विरोध
वाढवण बंदरासोबतच खालील प्रकल्पांनाही मोर्चात विरोध केला जाणार आहे –
- जिंदल बंदर प्रकल्प
- प्रस्तावित टेक्सटाइल पार्क
- समुद्रातील विमानतळ योजना
- ‘चौथी मुंबई’ प्रकल्प
- कोस्टल रोड व तटीय सीमांकनातील बदल
या सर्व प्रकल्पांमुळे स्थानिक लोकांच्या जीवनावर गंभीर परिणाम होणार असल्याचा आरोप करण्यात आला आहे.
🔴 पर्यावरणीय चिंता
सामाजिक संघटनांनी पर्यावरणाबाबत गंभीर चिंता व्यक्त केली आहे –
- समुद्रातील भरावामुळे नैसर्गिक परिसंस्था नष्ट होणार
- किनारपट्टीवरील जैवविविधता धोक्यात येणार
- मच्छी उत्पादन घटण्याची शक्यता
- समुद्र प्रदूषण वाढणार
पर्यावरण तज्ज्ञांच्या मते,
“अशा प्रकल्पांमुळे भविष्यात नैसर्गिक आपत्तींचा धोका वाढू शकतो.”
🔴 स्थानिकांच्या उपजीविकेवर परिणाम
या प्रकल्पांमुळे हजारो कुटुंबांचे जीवन प्रभावित होण्याची भीती आहे –
- मच्छीमारांना मासेमारी क्षेत्र गमवावे लागणार
- शेतकऱ्यांची जमीन अधिग्रहित होणार
- आदिवासींचे जंगल व संसाधने धोक्यात येणार
- कामगारांना रोजगाराचा अस्थिर प्रश्न निर्माण होणार
आयोजकांनी स्पष्ट केले –
“विकास हा लोकांच्या विस्थापनावर आधारित नसावा.”
🔴 संघटनांची भूमिका

हा मोर्चा विविध संघटनांच्या संयुक्त विद्यमाने आयोजित करण्यात येत आहे –
- वाढवण बंदर विरोधी संघर्ष समिती
- नेशनल फिशवर्कर्स फोरम
- महाराष्ट्र मच्छीमार कृती समिती
- ठाणे व पालघर जिल्हा मच्छीमार संघ
या सर्व संघटनांनी एकत्र येत मोठा जनआंदोलन उभारण्याचा निर्धार केला आहे.
🔴 प्रमुख मागण्या
मोर्चात खालील मागण्या मांडल्या जाणार आहेत –
१. वाढवण बंदर प्रकल्प तात्काळ रद्द करावा
२. जिंदल बंदर व टेक्सटाइल पार्क प्रकल्प थांबवावेत
३. समुद्रातील विमानतळ व ‘चौथी मुंबई’ योजना स्थगित करावी
४. मच्छीमार व स्थानिकांच्या पुनर्वसनासाठी ठोस धोरण आखावे
५. पर्यावरणीय परिणामांचा सखोल अभ्यास करूनच प्रकल्प राबवावेत
🔴 प्रशासनावर आरोप
आयोजकांनी प्रशासनावर गंभीर आरोप केले आहेत –
- स्थानिकांची मते विचारात घेतली जात नाहीत
- पर्यावरणीय नियमांकडे दुर्लक्ष केले जाते
- विकासाच्या नावाखाली जबरदस्तीने जमीन व समुद्र ताब्यात घेतला जातो
🔴 आंदोलनाची दिशा
हा मोर्चा केवळ निषेध नसून भविष्यातील मोठ्या आंदोलनाची सुरुवात मानली जात आहे.
- मोठ्या प्रमाणावर जनजागृती केली जाणार
- राज्यभर आंदोलन उभारले जाणार
- कायदेशीर लढाही उभारण्याची तयारी
वाढवण बंदर प्रकल्पाविरोधातील हा मोर्चा केवळ एका प्रकल्पाविरोधातील लढा नसून, तो स्थानिकांच्या हक्कांचा, पर्यावरणाच्या संरक्षणाचा आणि पारंपरिक जीवनपद्धतीच्या अस्तित्वाचा लढा आहे.२३ मार्च रोजी होणारा हा विराट मोर्चा राज्याच्या राजकीय व सामाजिक पातळीवर मोठा प्रभाव टाकण्याची शक्यता आहे.स्थानिकांचा स्पष्ट संदेश आहे –“विकास हवा, पण आमच्या अस्तित्वाच्या किंमतीवर नाही!”

📸 छायाचित्र : वाढवण बंदर प्रकल्पाविरोधात आंदोलनाची तयारी करताना मच्छीमार व स्थानिक नागरिक
✍️ दिव्य भारत बीएसएम न्यूज
प्रतिनिधी – संजय बहादुरे (बोईसर)
मुख्य संपादक – डॉ. भागवत महाले
📞 संपर्क : +91 8208180510
🌐 वेबसाइट : divyabharatbsmnews.com
