दिव्य भारत बी एस एम न्यूज : शुक्रवार : दिनांक : 20 मार्च 2026

चवदार तळे सत्याग्रह शताब्दी वर्षाचा प्रारंभ : समतेच्या भारतासाठी नवा संकल्प” – मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस
रायगड, ( प्रतिनिधी ):-
महाड येथील ऐतिहासिक चवदार तळे सत्याग्रहाच्या शताब्दी वर्षाच्या प्रारंभानिमित्त आयोजित भव्य कार्यक्रमात महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी सामाजिक समता, न्याय आणि संविधानिक मूल्यांचा पुनरुच्चार करत भेदभावमुक्त भारत घडविण्याचा निर्धार व्यक्त केला. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाखाली झालेला हा सत्याग्रह केवळ पाण्यासाठी नव्हता, तर मानवी प्रतिष्ठा आणि समानतेसाठीचा लढा होता, असे त्यांनी स्पष्ट केले.महाराष्ट्र शासनाच्या सामाजिक न्याय व विशेष सहाय्य विभागामार्फत या ऐतिहासिक कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते. या शताब्दी वर्षाची औपचारिक सुरुवात मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्या हस्ते करण्यात आली. यावेळी चवदार तळ्याच्या जलशुद्धीकरण व परिसर सुशोभीकरणासाठी तब्बल ५५ कोटी ८० लाख रुपयांचा निधी मंजूर करण्यात आला असून या कामांचे भूमिपूजनही त्यांच्या हस्ते पार पडले.
ऐतिहासिक संघर्षाची आठवण

आपल्या भाषणात मुख्यमंत्री फडणवीस म्हणाले की, “१९२३ मध्ये सार्वजनिक पाणवठे सर्वांसाठी खुले करण्याचा कायदा झाला असला तरी समाजातील काही घटकांनी त्याची अंमलबजावणी रोखली. या अन्यायाविरुद्ध डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी उभारलेला चवदार तळे सत्याग्रह हा सामाजिक क्रांतीचा टप्पा होता.”हा संघर्ष केवळ पाणी पिण्याच्या हक्कासाठी नव्हता, तर अस्पृश्यतेच्या विरोधात आणि मानवतेच्या प्रतिष्ठेसाठी होता, असे त्यांनी अधोरेखित केले.
समतेचा संदेश आणि संविधानाचे महत्त्व
मुख्यमंत्री पुढे म्हणाले की, “भारतीय संविधानाने प्रत्येक नागरिकाला समान हक्क दिले आहेत. संविधानामुळेच भारत प्रगतीच्या मार्गावर आहे. त्यामुळे विषमता आणि भेदभाव संपवून समतामूलक समाज निर्माण करणे ही आपली सामूहिक जबाबदारी आहे.”त्यांनी पुढील पिढीपर्यंत चवदार तळे सत्याग्रहाचा इतिहास पोहोचविण्याची गरजही व्यक्त केली.

भव्य कार्यक्रमात मान्यवरांची उपस्थिती
या कार्यक्रमास केंद्रीय सामाजिक न्याय राज्यमंत्री रामदास आठवले, महिला व बालविकास मंत्री आदिती तटकरे, उद्योग व मराठी भाषा मंत्री डॉ. उदय सामंत, सामाजिक न्याय मंत्री संजय शिरसाट, तसेच विविध विभागांचे वरिष्ठ अधिकारी, लोकप्रतिनिधी आणि राज्यभरातून आलेले हजारो नागरिक उपस्थित होते.कार्यक्रमादरम्यान चवदार तळ्यावरील डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या पुतळ्यावर हेलिकॉप्टरद्वारे पुष्पवृष्टी करण्यात आली, ज्यामुळे संपूर्ण परिसर भावनिक आणि प्रेरणादायी वातावरणात न्हाऊन निघाला.
विकासकामांना गती
चवदार तळ्याच्या विकासासाठी मंजूर करण्यात आलेल्या निधीमुळे या ऐतिहासिक स्थळाचा सर्वांगीण विकास होणार आहे. स्वच्छता, पायाभूत सुविधा, पर्यटन विकास आणि ऐतिहासिक जतन यावर भर दिला जाणार आहे.आमदार भरत गोगावले यांनी सांगितले की, “या प्रकल्पाचे काम शताब्दी वर्ष पूर्ण होण्यापूर्वी पूर्ण करण्याचा आमचा निर्धार आहे. महाड येथे ‘भीमसृष्टी’ उभारून या स्थळाला जागतिक दर्जा देण्याचा प्रयत्न आहे.”

सामाजिक न्यायासाठी उपक्रम
मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी सामाजिक न्यायासाठी राबविण्यात येणाऱ्या विविध उपक्रमांची माहिती दिली. अनुसूचित जातींवरील अत्याचारातील पीडित कुटुंबांतील ९८ जणांना शासकीय नोकऱ्या देण्याचा निर्णय, पीपल्स एज्युकेशन सोसायटीस दिलेला निधी, चैत्यभूमी स्मारक विकास, तसेच लंडन व जपानमध्ये बाबासाहेबांच्या स्मृती जपण्यासाठी सुरू असलेले उपक्रम यांचा त्यांनी आढावा घेतला.तसेच बौद्धगया येथे महाराष्ट्र भवन उभारण्याचा निर्णय आणि लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्समध्ये बाबासाहेबांच्या नावाने अध्यासन स्थापन करण्याचे प्रयत्न सुरू असल्याचे त्यांनी सांगितले.
रामदास आठवले यांची मागणी
केंद्रीय राज्यमंत्री रामदास आठवले यांनी आपल्या खास काव्यशैलीत भाषण करत महाड येथे ‘भीमसृष्टी’ स्मारक उभारण्याची मागणी केली. त्यांनी सांगितले की, “चवदार तळे हे केवळ ऐतिहासिक ठिकाण नाही, तर सामाजिक क्रांतीचे प्रतीक आहे.”

सामाजिक ऐक्याचा संदेश
सामाजिक न्याय मंत्री संजय शिरसाट यांनी प्रास्ताविकात सांगितले की, “महाड येथील चळवळीमुळे समाजात समतेचा पाया मजबूत झाला. या ठिकाणाचा जागतिक स्तरावर विकास करण्याचा सरकारचा मानस आहे.”
कार्यक्रमातून सामाजिक ऐक्य, बंधुभाव आणि समानतेचा संदेश देण्यात आला.चवदार तळे सत्याग्रहाच्या शताब्दी वर्षाचा हा प्रारंभ केवळ ऐतिहासिक स्मरण नव्हे, तर सामाजिक परिवर्तनाचा नवा संकल्प ठरला आहे. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या विचारांचा वारसा पुढे नेत समतेवर आधारित भारत घडविण्याचा निर्धार या कार्यक्रमातून स्पष्टपणे व्यक्त झाला.समाजातील सर्व घटकांनी एकत्र येऊन भेदभावमुक्त, समतामूलक आणि न्याय्य समाज निर्माण करण्यासाठी प्रयत्न करणे हीच या शताब्दी वर्षाची खरी शिकवण असल्याचे मत मान्यवरांनी व्यक्त केले.
दिव्य भारत बी एस एम न्यूज : शुक्रवार : दिनांक : 20 मार्च 2026
