डिजिटल जनगणनेसाठी पालघर जिल्हा सज्ज – आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या प्रशिक्षणाला उत्स्फूर्त प्रतिसाद

✍️ दिव्य भारत बीएसएम न्यूज वृत्तसेवा | पालघर | दि. ७ एप्रिल २०२५

पालघर,(प्रतिनिधी : बाळकृष्ण ढोके):-

देशाच्या इतिहासात पहिल्यांदाच पूर्णपणे डिजिटल पद्धतीने होणाऱ्या जनगणना २०२७ च्या पार्श्वभूमीवर पालघर जिल्हा प्रशासनाने तयारीला वेग दिला आहे. आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने अचूक, जलद आणि पारदर्शक जनगणना प्रक्रिया राबविण्यासाठी जिल्हाधिकारी कार्यालयात विशेष प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला. या प्रशिक्षणाला क्षेत्रीय प्रशिक्षकांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद लाभला असून जिल्हा डिजिटल जनगणनेसाठी सज्ज असल्याचे स्पष्ट झाले आहे.

🔹 तीन दिवसीय प्रशिक्षण कार्यक्रम

दि. ६ एप्रिल ते ११ एप्रिल या कालावधीत जिल्हाधिकारी कार्यालयात आयोजित करण्यात आलेल्या या विशेष प्रशिक्षण शिबिरात जनगणना प्रक्रियेशी संबंधित सर्व बाबींचे सखोल मार्गदर्शन करण्यात आले.या प्रशिक्षणामध्ये खालील मुद्द्यांवर विशेष भर देण्यात आला –डिजिटल डेटा एन्ट्री प्रणाली,मोबाईल अँपचा वापर,CMMS (Census Monitoring & Management System) पोर्टलचे कामकाज,घरगणना व घरयादी प्रक्रिया,प्रगणक व पर्यवेक्षक नियुक्ती,प्रशिक्षणात सहभागी अधिकाऱ्यांना प्रत्यक्ष प्रात्यक्षिकाद्वारे मार्गदर्शन करण्यात आले, ज्यामुळे डिजिटल प्रणालीची अंमलबजावणी अधिक सुलभ होणार आहे.

🔹 तज्ज्ञांचे मार्गदर्शन

या प्रशिक्षण कार्यक्रमात जनगणना विभागातील अनुभवी अधिकारी मिलिंद पाटील, के. एम. भंडारी आणि संतोष वाघ यांनी सादरीकरणाद्वारे सखोल माहिती दिली.त्यांनी जनगणना प्रक्रियेतील महत्त्वाच्या टप्प्यांवर प्रकाश टाकत सांगितले –घरगणना ही जनगणनेची मूलभूत पायरी आहे.डेटा अचूकता अत्यंत महत्त्वाची आहे,नागरिकांशी संवाद साधताना संवेदनशीलता आवश्यक आहे.

🔹 डिजिटल जनगणना – एक ऐतिहासिक पाऊल

जनगणना २०२७ ही भारताची १६ वी जनगणना असून ती अनेक अर्थाने ऐतिहासिक ठरणार आहे.

यावेळी प्रथमच –
✔ मोबाईल अँपद्वारे माहिती संकलन
✔ डिजिटल डेटा प्रक्रिया
✔ नागरिकांसाठी स्वयं-गणना (Self Enumeration) सुविधा
✔ जलद व पारदर्शक माहिती व्यवस्थापन

यामुळे जनगणना प्रक्रिया अधिक आधुनिक, वेगवान आणि अचूक होणार आहे.

🔹 स्वयं-गणनेची सुविधा

यंदाच्या जनगणनेत नागरिकांना स्वतःची माहिती स्वतः भरता येणार आहे.

📅 कालावधी : १ एप्रिल ते १५ मे २०२६

या सुविधेमुळे –नागरिकांना सोयीस्कर वेळेत माहिती देणे शक्य होईल,प्रगणकांवरील ताण कमी होईल,डेटा अधिक अचूक मिळेल.

🔹 दोन टप्प्यात जनगणना प्रक्रिया

जनगणना २०२७ दोन प्रमुख टप्प्यांमध्ये पार पडणार आहे –

१) घरयादी व घरगणना

📅 १६ मे ते १४ जून २०२६

प्रत्येक घराची माहिती संकलित केली जाईल
घरांची संख्या, सुविधा, स्थिती याची नोंद केली जाईल

२) लोकसंख्या माहिती संकलन

नागरिकांची सामाजिक, आर्थिक व शैक्षणिक माहिती गोळा केली जाईल
जात, व्यवसाय, शिक्षण, उत्पन्न यासंबंधी माहिती नोंदवली जाईल

🔹 प्रशासनाचे नेतृत्व

या संपूर्ण प्रक्रियेची धुरा –

जिल्हाधिकारी व प्रधान जनगणना अधिकारी डॉ. इंदु राणी जाखड
उपजिल्हाधिकारी (सा.प्र.) व जिल्हा जनगणना अधिकारी रणजीत देसाई

यांच्या सक्षम नेतृत्वाखाली पार पडणार आहे.

🔹 डिजिटल जनगणनेची वैशिष्ट्ये

या जनगणनेची काही ठळक वैशिष्ट्ये –

📱 मोबाईल अँपद्वारे डेटा संकलन
🌐 ऑनलाइन स्वयं-गणना सुविधा
📊 अचूक व रिअल-टाइम डेटा प्रक्रिया
🧾 जात प्रगणना समावेश
⚡ जलद अहवाल तयार करण्याची क्षमता

🔹 नागरिकांची भूमिका महत्त्वाची

जिल्हा प्रशासनाने नागरिकांना आवाहन केले आहे की –

प्रगणकांना योग्य व अचूक माहिती द्यावी
चुकीची माहिती देऊ नये
जनगणनेत सक्रिय सहभाग घ्यावा

उपजिल्हाधिकारी रणजीत देसाई यांनी सांगितले –

“जनगणना हा राष्ट्रीय उपक्रम आहे. नागरिकांच्या सहकार्याशिवाय तो यशस्वी होऊ शकत नाही.”

🔹 डिजिटल पद्धतीचे फायदे

डिजिटल जनगणनेमुळे अनेक फायदे होणार आहेत –कागदपत्रांची गरज कमी होईल,डेटा लवकर उपलब्ध होईल,चुका कमी होतील,सरकारी योजना आखण्यात मदत होईल.

🔹 भविष्यासाठी महत्त्व

जनगणना हा केवळ आकडेवारीचा उपक्रम नसून –

विकास योजनांची आखणी
शिक्षण, आरोग्य, रोजगार यासाठी धोरणे
संसाधनांचे नियोजन
यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे.

पालघर जिल्ह्याने डिजिटल जनगणना २०२७ साठी केलेली तयारी ही आधुनिक प्रशासनाची दिशा दर्शवणारी आहे. तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर करून ही जनगणना अधिक पारदर्शक, अचूक आणि वेगवान होणार आहे.

नागरिकांच्या सक्रिय सहभागामुळे हा राष्ट्रीय उपक्रम यशस्वी होईल, अशी अपेक्षा प्रशासनाने व्यक्त केली आहे.

📸 छायाचित्र : जिल्हाधिकारी कार्यालयात डिजिटल जनगणना प्रशिक्षण कार्यक्रमात सहभागी अधिकारी

✍️ दिव्य भारत बीएसएम न्यूज
🌐 www.divyabharatbsmnews.com
📞 संपर्क : +91 8208180510